03-02-16

GEZAG.

GEZAG.GEZAG,samenleving, oproer, wapens, geweld, dictatuur, begeren, rechter, psychopathologie,

Wanneer het woord gezag wordt gebruikt, kan het een tweeledige betekenis hebben. Iemand kan nl. gezag uitoefenen door een persoonlijk overwicht, dus door een meerwaardigheid. In dit geval is het gezag volkomen logisch en aanvaardbaar en is het een normaal verschijnsel in de menselijke samenleving. Wij kennen echter ook gezag als een omschrijving voor het uitoefenen en wel zo nodig met geweld ‑ van zeggenschap over de levens van anderen. Dit geweld, hetzij stoffelijk of meer geestelijk, is m.i. niet geheel in overeenstemming met het einddoel van de mensheid.

Wanneer u gezag uitoefent door uw eigen capaciteiten, uw eigen meerwaardigheid, uw begrip voor anderen, dan bewijst u daarmede, dat u het recht hebt om de macht, die aan gezag is verbonden, uit te oefenen. Want in dat geval hebt u iets, wat in al die anderen leeft. U kunt het in die anderen ontdekken, het in hen wekken, versterken en zelfs tot volmaking brengen. Natuurlijk geldt dit helaas zowel negatief als positief.

Een goed voorbeeld van gezag kunnen wij wel eens ontmoeten, wanneer er ergens oproer is. Dan is er soms een enkele mens, die nuchter en zonder wapens of geweld, de roerige menigte tegemoet durft te gaan en alleen door zijn moed en zijn persoonlijkheid de menigte tot stilstand brengt, zelfs tot naar huis gaan weet te bewegen.

Negatief vinden wij het in de man, die in staat is een heel volk soms zijn eigen meningen zozeer aan te praten, dat hij hen daardoor kan bewegen tot het volbrengen van iets, waartoe hij alleen niet in staat is en dat ten nadele gaat van allen, die er geen deel aan hebben. Dan gaan wij dus de richting uit van de dictatuur.

Het gezag, dat van een staat uitgaat bv., is altijd meer twijfelachtig. Wij moeten toegeven, dat de mens in zijn huidig stadium van ontwikkeling klaarblijkelijk dit gezag begeert en ‑ zo hij het al niet begeert ‑ toch van node heeft. Maar een dergelijk gezag kent geen persoonlijkheid. Een dergelijk gezag heeft vaak niet eens een persoonlijk denken of een persoonlijk leven. Ik wil u voorbeelden geven van wat een dergelijk gezag tot stand kan brengen.

Relletjes in een stad. Een jongen is doodgeschoten. Het gezag had gesteld, dat met de scherpste en zwaarste middelen de rust moest worden gehandhaafd. Nu kan men achteraf proberen dit goed te praten, maar hier is de gezagdrager, de agent, de vertegenwoordiger geworden van een maatregel, die eigenlijk geen persoonlijke aanpassing meer gedoogt.

Een dergelijk gezag hebben wij een tijdlang gevonden bij de rechterlijke macht. Hier is nl. het gezag de wet geworden. En wanneer die wet zegt, dat iemand slecht doet als hij steelt en 10 jaar gevangenisstraf krijgt, dan veroordeelt de rechter tot 10 jaar gevangenisstraf. Het is het gezag van de staat, dat hij dan tot uitdrukking brengt. Of deze diefstal nu wel of niet redelijk verantwoord had kunnen worden, bleef ‑ vooral vroeger ‑ buiten beschouwing.

Tegenwoordig wordt het gezag zelfs nog dubieuzer, omdat het niet zeker van zichzelf meer is. Wij krijgen nu bv. te maken met de psychopathologie, die op haar eigen wijze binnen het criminele gebeuren tracht interpretaties te geven en daardoor in feite een gezagaantasting vormt, die door het gezag zelve wordt aangemoedigd.

Als wij op grond van het voorgaande een overtuiging tot uitdrukking mogen brengen, zal het deze moeten zijns Voor de werkelijk vrije mens, zijn juiste geestelijke ontwikkeling en vrijheid, is elk gezag uit den boze, dat niet voortkomt uit de persoonlijkheid en meerwaardigheid van deze mens zelve.

Ik zie nu al van alle kanten de mensen samendrommen om mij duidelijk te maken, dat ik dit te veel uit een geestelijk standpunt bezie. "Want," zo roept men onmiddellijk uit, "als er geen gezag en geen gezagdragers zouden zijn, zou de mensheid dan geen chaos worden?"

Mijn antwoord is: Ja, ongetwijfeld. Maar in deze chaos zouden de sterksten en de besten op den duur een zeker, maar beperkt en van hun persoonlijkheid afhankelijk, gezag gaan uitoefenen. En deze uitoefening zou zich niet bezig houden met wat de mensheid als zodanig wenselijk acht maar wel met datgene, wat de mensheid kan aanvaarden en dulden. Zo zouden door de ervaringen van de doorsnee‑mens wijzigingen. kunnen ontstaan in het huidig gedragspatroon; wijzigingen, die voor het aanvaarden van een persoonlijke aansprakelijkheid en begrip van eigen verantwoordelijkheid niet anders dan nuttig kunnen zijn.

Het ligt natuurlijk niet in mijn bedoeling uw huidig sociaal stelsel, uw economisch bestel en wat dies meer zij aan te tasten. Ik erken deze voor wat zij zijn. Maar als ik het gezag zelfs als abstracte waarde moet beschouwen, zo stel ik onmiddellijk dat alles, wat u hebt genoemd, daaruit voortvloeit.

Wij weten, dat in de oudheid het gezag berustte bij diegenen, die ‑ hetzij door uitzonderlijke krachten vooral door uitzonderlijke intelligentie, besluitvaardigheid en inzicht ‑ zich dit gezag waardig bleven tonen. Tegenwoordig wordt het gezag gelegd in handen van hen, die zich vaak dit gezag onwaardig tonen door hun gebrek aan intelligentie, inzicht en brede blik. Zelfs hun gebrek aan macht. De gevolgen daarvan gaan verder, dan menigeen zal vermoeden.

Zodra gezag aan een persoon is gebonden en door die persoon zelf bewust en verantwoord, wordt uitgeoefend, is het mogelijk om alles tot stand te brengen. Wanneer gezag een abstracte waarde wordt, die niet meer aan een persoon is gebonden, maar slechts wordt uitgeoefend door personen op grond bv. van een overeenkomst, dan blijkt, dat wanneer het verschil tussen de mensheid als zodanig en het gezag plus zijn dragers te groot wordt, de mens die op straat protesteert de gezagdragers met het gezag zal vernietigen zonder daarvoor onmiddellijk een andere aanvaardbare gezagvorm en gezagdrager in de plaats te stellen.

Bij geestelijk gezag geldt precies hetzelfde. Een geestelijk gezag kan ik uitoefenen op grond van z.g. of werkelijk paranormale vermogens, door goochelarij, een bepaalde, mystiek en/of het opbouwen van theologische stellingen. Maar wanneer er niemand meer is, die bv. mijn stellingen omtrent hemel en hel en mijn autoriteit wil aanvaarden, verlies ik dit gezag. Ik kan het gezag niet ontlenen aan mijn stellingen. Maar als ik er zelf volledig in geloof, zal ik daaraan een bepaald gezag kunnen ontlenen.

Men zegt dan ook wel, dat sommige mensen met gezag spreken. Mag ik stellen, dat dit alleen mogelijk is, als zij spreken uit innerlijke overtuiging en volledige bereidheid om deze overtuiging tot de laatste consequentie gestand te doen? Gezag vloeit voort uit innerlijke eenheid, een streven, waarbij innerlijk begrip van het doel plus uiterlijke middelen met elkaar in overeenstemming blijven en eigen wezen zich juist door deze scherpe gerichtheid t.o.v. anderen als gezaghebbend kan openbaren.

17:36 Gepost door Stem van Gene Zijde in esoterie | Permalink | Commentaren (0) | Tags: gezag, samenleving, oproer, wapens, geweld, dictatuur, begeren, rechter, psychopathologie |  Facebook |

De commentaren zijn gesloten.